Megaproject Seine/Schelde doorstaat Europese audit

De Europese Rekenkamer (ECA) voor de grote Europese infrastructuurprojecten heeft zijn doelmatigheidsrapport bekend gemaakt. Volgens het - over het algemeen kritische rapport -behoort Seine/Schelde Vlaanderen tot één van de betere leerlingen van de klas.

In het voorjaar van 2019 werd door de Europese Rekenkamer een doelmatigheidsrapport uitgevoerd omtrent de aanpak van de Europese Commissie inzake de belangrijke Europese “Transport Flagship Infrastructures” op het uit te bouwen Trans-Europese Transportnetwerk (TEN-T). Acht grote infrastructuurprojecten werden aan een evaluatie onderworpen. Daarbij werden de voorbereiding, de uitwerking, het stakeholder management, de financiering en opvolging van deze projecten onder de loep genomen.

Als grootste binnenvaartproject in Europa werd het Seine/Schelde-project aan een dergelijke analyse onderworpen. Nadat eerst een grote hoeveelheid achtergrondinformatie werd aangeleverd, brachten de auditeurs van de Europese Rekenkamer in mei 2019 een driedaags bezoek aan De Vlaamse Waterweg N.V., de trekker van Seine/Schelde Vlaanderen. Verschillende terreinbezoeken in o.a. Wervik, Kortrijk, Harelbeke en Evergem stonden op de agenda en er is gesproken met diverse stakeholders zoals haven- en gemeentebesturen, milieu- en landbouworganisaties en Voka.

Seine/Schelde is een Europees binnenvaartproject dat mee bouwt aan een sterk aaneengesloten waterwegennetwerk dat het Schelde- en Seinebekken met elkaar verbindt. Vlaanderen verruimt hiertoe de Ringvaart, de Leie en de aansluitende waterwegen. Deze Noord/Zuid-verbinding is de voornaamste transportroute in de drukst bevolkste regio van Europa, en voor Vlaanderen van groot belang voor zijn logistiek waterwegennetwerk en de Vlaamse zeehavens. Om de druk op het dichtgeslibde wegennetwerk te verlichten, ziet Europa het als een belangrijke missie om een verschuiving van transport over de weg naar transport via het water te realiseren.

Hoewel de Europese Rekenkamer zich in het rapport behoorlijk kritisch opstelt, stelt Vlaanderen met tevredenheid vast dat het tot de betere leerlingen van de klas behoort. In het auditrapport is er lof voor het stakeholder management, met een speciale vermelding voor het complex project Kanaal Bossuit-Kortrijk. De Vlaamse aanpak, waar de verschillende betrokken overheden samen met stakeholders naar tussentijdse beslismomenten werken en tegelijk voortschrijdend inzicht inbouwen, wordt als een goed voorbeeld aangeprezen.

Een belangrijk verbeterpunt voor Vlaanderen is de binnenvaartontsluiting met de haven van Zeebrugge. Vlaanderen beseft dit en daarom wordt alvast ingezet op het wegwerken van een aantal concrete knelpunten. De bouw van een nieuwe Steenbruggebrug, een prioritair project voor de mobiliteit voor de stad Brugge en de regio, is gepland vanaf 2022. Voor de Dampoortsluis wordt het studietraject verder afgestemd met de partners binnen de stuurgroep Stadsvaart. Daarnaast wordt ook, conform het regeerakkoord, actief ingezet op het faciliteren van estuaire vaart.

Het rapport is scherp voor de coördinatierol van de Europese Commissie, vooral op het vlak van investeren in grensoverschrijdende samenwerking. Een voorbeeld van hoe het wél moet, zo stelt het rapport, is de aanpak van Vlaanderen, Wallonië en Frankrijk van de Grensleie.