Binnenkort staat Polen in de sportieve spotlights. Samen met Oekraïne organiseert het land immers “EURO 2012”, het Europees kampioenschap voetbal. In de aanloop daarvan kwamen vele bouw- en renovatieprojecten in een stroomversnelling. Maar liefst 38 miljoen euro trok de Poolse overheid hiervoor uit. Vlaamse ondernemers konden er de jongste jaren dan ook heel wat zakelijke kansen verzilveren. Blijft dat zo of ebben de opportuniteiten weg?

Polen is één van de weinige EU-landen die de wereldwijde financiële en economische crisis schijnbaar moeiteloos doorstond.

Getuige: in 2008 een groei van het BBP met 5%, in 2009 met 1,6%. Dat heeft in de eerste plaats te maken met een stabiele binnenlandse vraag in een relatief grote interne markt met zijn 38 miljoen werknemers.

In tegenstelling tot andere nieuwe EU-lidstaten, kende het land voordien niet de fenomenale groeispurten tot soms wel 10% op jaarbasis. De terugval kond dus niet zo groot zijn.

Voorts zorgen de grote EU-investeringen, een stabiele banksector die weinig risico’s neemt en het vasthouden aan de lokale munteenheid (zloty) ervoor dat het land de crisis zonder kleerscheuren doorkwam.

Wel veroorzaakte de crisis een meer afwachtende houding bij grotere investeringen, zowel bij de overheid als in de private sector. Projecten werden op pauze gezet. Maar de gezinsinkomens blijven jaarlijks groeien, waardoor het consumentenvertrouwen ongeschonden is.

Zelf ziet Polen zich niet als een gewezen Oostblokland, wel als een Centraal-Europees land.

De overheid is nog wel altijd de gangmaker van de Poolse economie. Stapsgewijs worden bedrijven geprivatiseerd, maar de staat blijft vooralsnog de bouwheer van de meeste projecten.

EURO 2012

EURO 2012 is een kapstok waaraan veel projecten zijn opgehangen. De steunmaatregelen van de EU duren tot en met 2013.

In Polen is de nood aan infrastructuur ontzettend hoog. Dat zal in de komende twintig jaar nog zeker zo blijven.

Momenteel ligt de focus op autosnelwegen en stadions, maar die zal verschuiven naar spoorwegen, ziekenhuizen en energievoorziening.

Toch biedt niet enkel de bouwsector kansen. Vermits Polen een enorme groeimarkt is, kunnen Vlaamse ondernemers in alle branches succesvol zakendoen.

Zeer beloftevol zijn de sectoren gezondheidszorg, medische hulpmiddelen en farma, voeding, energie en milieu.

In die laatste tak zijn de grootste investeringen nog uitgesteld, maar afval-management en groene energie zullen ongetwijfeld mooie opportuniteiten openen.

Troeven en minder sterke punten

Polen kan uitpakken met een hoge productiviteit tegen een lage prijs en uitstekende, technische opleidingen in vakscholen.

Als keerzijde van de medaille ontbreekt het het land aan innovatie en kent men de kracht van de eigen bedrijven te weinig. Het onderlinge netwerk is te beperkt en kan beter worden uitgebouwd.

Warschau is het economische en financiële hart van Polen. De hoofdstad speelt een dominante rol in het bedrijfsleven. Het is ook de meest aangewezen bestemming voor prospectie.

Daarnaast is Poznan een belangrijk handelscentrum en Gdansk een toonaangevende havenstad.

Hoe marktintrede aanpakken?

De directe marktbenadering is de beste. Dat staat gelijk met regelmatig afreizen richting Polen.

Op tussenpersonen rekenen is geen goed idee: vaak zijn agenten zwak of onbetrouwbaar. Daarom is de oprichting van een eigen verkoopkantoor een goede zet. Ook de aanwerving van een goede lokale contactpersoon is aan te bevelen.

Vlaamse ondernemers kunnen best ook hun flexibiliteit uitspelen om het verschil met andere bedrijven te maken.

Polen zijn tamelijk gesloten en spreken zelden andere talen. Communiceren verloopt dus behoorlijk moeizaam. Daarom is de complexe administratie een obstakel.

Door de ondoordringbare wetgeving en het ingewikkelde vergunningensysteem is het een kluwen dat op eigen kracht moeilijk te ontwarren is. Lokale samenwerking is bijgevolg aangewezen.

Op vlak van corruptie is Polen de beste leerling van de klas in Centraal-Europa, hoewel met openbare aanbestedingen soms creatief wordt omgesprongen.

Cultuurverschillen

De culturele verschillen tussen Vlaanderen en Polen zijn miniem. Die zijn er uiteraard wel, maar niet zo dat ze een andere zakelijke cultuur creëren.

Loyauteit heeft een andere dimensie in Polen, een grondige screening van de zakenpartners is bijgevolg essentieel. Dat impliceert ook dat men na een meeting niet automatisch mag veronderstellen dat het in orde is. Blijf de zaken goed opvolgen en controleren.

Wie erin slaagt om een toegewijde lokale contactpersoon in de arm te nemen, kan in Polen fantastisch zakendoen.

(Bovenstaande bijdrage kwam tot stand in samenwerking met Flanders Investment & Trade. Meer info: www. flandersinvestmentandtrade.be).

Belangrijkste Vlaamse exportproducten naar Polen (2010)

• wagens (14,2%)
• kunststof en toepassingen (14%)
• machines en mechanische werktuigen (8,5%)
• farmaceutische producten (7,9%)
• elektrische machines (5,8%)

Belangrijkste Vlaamse invoerproducten uit Polen (2010)

• auto’s, tractoren, motorrijwielen, fietsen (25,9%)
• machines en mechanische werktuigen (10,4%)
• meubelen (7,1%)
• kunststof en toepassingen (6,3%)
• elektrische machines (4,9%)