Wat kost mijn heftruck?

Een heftruck kost. Velen kijken alleen naar dat ene cijfer van de aanschafprijs. Maar ook de financiering van de aankoop, het mannetje dat op de truck zit, de brandstof en het nieuwe paar banden, het nodige onderhoud over zes maanden en het jaar daarop en … De verschillende kosten over de gehele levenscyclus van een machine worden gevat in het begrip “Total Cost of Ownership” (TCO). Wat is het en wat heb je er aan?

De TCO is een kostenberekeningsmodel, een manier om te berekenen wat de werkelijke kosten zijn. Het model houdt rekening met zowel de aanschaf als met de te verwachten operationele of gebruikskost - de Total Operational Cost (TOC) - en het becijfert zelfs wat het afvoeren van de truck bij eindeleven je nog kost … of opbrengt. Het houdt ook rekening met de relatie tussen meerdere kostencomponenten. Op het einde van de rit kan de restwaarde van een truck immers al bij de aanschaf de prijs van je financiering beïnvloeden.

De TCO omvat de hele levenscyclus en becijfert de directe en indirecte kostenposten op voorhand: zowel de aanschafprijs, de rente, onderhoud en herstelling, verzekeringskosten, brandstof en energie, gedestilleerd water, keuringen en salariskosten van de chauffeurs als de indirecte kosten van stilstaan, financiering, administratie, opleidingen, trainingen …

Hoe omvattender de analyse, des te scherper het mes waarmee je beslissingen hout snijden. Je begint toch niet met de ogen dicht aan een avontuur met een toeleverancier dat meerdere jaren kan duren.  

TCO-analyse hangt af van concrete situatie

Let wel: elke TCO-analyse hangt af van de concrete situatie en zal dus verschillen, niet alleen van de truck en het bedrijf maar ook van de situatie en het aantal draaiuren van de truck. De TCO van een vorklift die een uurtje per dag loopt in een lichtgewicht-toepassing verschilt danig van die van een truck die in dubbele shifts het zware werk voor zijn rekening neemt. Verbruik, onderhoud, sleet en restwaarde zijn navenant. Een TCO kan uiteindelijk in één cijfer gevat worden. Van de totale kosten per machine/jaar tot de totale kosten in Euro per uur.

Aankoop, huurkoop, leasing of huur?

Met een TCO kan je meerdere scenario’s tegen elkaar afwegen. Zo kom je bijvoorbeeld te weten wat de meest interessante financieringsvorm voor je is: aankoop, huurkoop, leasing of huur. Maar ook hoe zinvol het is een toestel te kopen dat weliswaar duurder is in aanschaf maar zuiniger is in verbruik en onderhoud en op termijn economisch de betere koop is.

Directe en indirecte kosten

Het analysemodel houdt rekening met directe en indirecte kosten en baten. Niet alleen de kost om een uur met de machine aan de slag te gaan maar ook de administratieve kost wanneer de machine onderuit gaat en hersteld moet worden én de kost die het stremmen van de productie meebrengt alsook de kost van de chauffeur die ondertussen met de duimen draait. Zo kan men ook berekenen wat het kost om in de belangrijkste reserveonderdelen te voorzien en die op te slaan, het voorraadbeheer daarop te doen, … Zelfs wat het kan kosten als er onderdelen over zijn bij eindeleven van de truck.

De ene TCO is al omvattender dan de andere en niet iedereen vult het TCO-begrip op dezelfde manier in. Op bepaalde kosten zoals “onderhoud”, “verbruik”, “arbeid” kan een kleinere of grotere marge zitten want variabel. Bepaalde kostenplaatsen zijn ook dynamisch in de tijd: de energieprijs, de milieukost, …

Wat wil je nieuwe truck op werkvloer realiseren?

Truckleveranciers zullen tegenover de kosten van een truck uiteraard de baten stellen. De ene truck is de andere niet. Eenzelfde truck kan voor verschillende operaties ingezet worden. Efficiëntie, imago, veiligheid, ergonomie voor de werknemer … Als gebruiker wil je namelijk ook kosten voorkomen en vermijden dat chauffeurs - je grootste kostenpost in de berekening - uitvallen en daarmee de productie bemoeilijken.

Kiezen voor verandering

Een TCO-berekening is steevast een interessante oefening en al zeker wanneer het gaat om omvangrijkere aankopen met een belangrijke impact op de vloot. Wanneer het ook de bestaande organisatie en de structuur van de productie betreft. Wanneer de keuze een verandering van technologie inhoudt:

- een verschuiving van diesel naar elektrische aandrijving;
- van loodzuur- naar lithiumbatterijen;
- verbouwen van het magazijn omdat gangen te smal zijn;
- vloeren niet glad of sterk genoeg;
- het installeren van een laadkamer.

Sommige toeleveranciers bieden potentiële klanten nu al de mogelijkheid op hun website een algemene indicatieve TCO-calculatie te maken. Gewoon enkele cijfers invullen in het vakje naast de rubriek.

Gebruik een simulator

Als je al een TCO-berekening maakt om een eventuele aankoop uit te pluizen, hebben de cijfers pas echt zin als je die met andere opties kunt vergelijken. Sommige leveranciers beschikken over uitgebreide databases van de technische kenmerken van toestellen, ook van andere merken, waarmee ze hun simulator voeden. Ze vergelijken niet alleen prestaties en opties binnen het eigen aanbod maar ook met die van de concurrentie. Toestellen laten zich echter moeilijk onderling vergelijken.

Hoe efficiënter chauffeur werkt, des te lager TCO

Het is keihard dat niet de aankoopkost noch de onderhoudskost de grootste kostenposten zijn in een TCO van een heftruck maar dat alles staat of valt met de chauffeur op de truck. De factor arbeid, het salaris dus, kan goed zijn voor 70 à 80% van de levensduurkost van de truck. De truck zelf en zijn onderhoud nauwelijks 20 à 30%. De truck zelf … 10%? Hoe efficiënter de chauffeur zijn werk kan doen - en dat hangt uiteraard ook af van het toestel dat onder hem of haar gezet wordt - des te beter/lager de TCO.

Ook extra opleiding hoort erbij

Een doorgedreven TCO houdt dus niet enkel rekening met de technische kenmerken van de truck maar zal op een bepaald ogenblik ook een cijfer kleven op een extra opleiding van de chauffeur om efficiënt en dus economisch te rijden. En hoe passen de terugverdientijden van rijgedragsmonitoringmodules hierin? Kosten worden tegenover kosten gezet. Om de financiële afdeling over de brug te trekken. Maar is het ook niet belangrijk de baten te becijferen. Dat is vaak moeilijker. Wat is de “alternatieve kost” als de investering niet wordt gedaan? Welke factoren neem je mee in de berekening en welke niet? De waardering, het gewicht dat aan een bepaalde kostenpost wordt gegeven, kan ook verschillen van leverancier tot leverancier. Van klant tot klant.

Goede simulatie is cruciaal

Een simulatie en een TCO zijn zoveel waard als wat je er in steekt. Ook de berekeningswijze zelf is cruciaal. Sommige leveranciers laten die dan ook certificeren wat de geloofwaardigheid van de aanpak ten goede komt. Een TCO is belangrijk maar niet het alfa en omega bij een aankoopbeslissing. Andere factoren kunnen eveneens meespelen - geschiedenis, klantenrelaties, voorkeuren van management en werknemers, … Misschien is het ogenblik er ook om helemaal “out of the box” te denken?

(Bovenstaande bijdrage kwam tot stand in samenwerking met B-Close N.V.)

Meer info: 02/245.26.65 of www.b-close.be.