Transparantie vereist rond bonustoekenning

Medewerkers kunnen via de toekenning van een bonus worden gemotiveerd. Maar het risico op gewenning is steeds aanwezig zodat het motiverende karakter wegvalt. Overigens verwachten werknemers een steeds hogere bonus. Transparante communicatie is bijgevolg geboden. Vorig jaar keerden bedrijven, ondanks de krapte op de arbeidsmarkt, 5% minder bonussen uit dan in de voorbije jaren. Eén op de vijf werknemers in de profit-sector krijgt een of andere vorm van bonus. In de social profit-sector is quasi geen sprake van bonussen.

Werkgevers beslissen vrij of ze al dan niet een bonus toekennen. Die is doorgaans gekoppeld aan het al dan niet halen van bepaalde doelstellingen. Uiteraard spelen ook de financiële resultaten van de ondernemingen in het bredere plaatje. Een gemiddeld bonusbedrag schommelt van 1.200 tot 10.000 euro. Bonussen kunnen collectief dan wel individueel worden toegekend.

Collectieve bonussen

Collectieve bonussen blijven populairder dan individuele. Ze worden toegekend aan hetzij het hele werknemersbestand, hetzij een specifieke categorie werknemers

Populairst zijn de niet-recurrente resultaatsgebonden bonussen. Die worden aan alle medewerkers of een homogene groep medewerkers toegekend indien bepaalde vooraf vastgelegde doelstellingen worden gehaald. Met zowat 1.228 euro als gemiddeld bedrag, scoort de niet-recurrente bonus het laagst.

De relatief nieuwe winstpremie kent vooralsnog een bescheiden succes. Gemiddeld bedraagt die 1.585 euro. De winstbonus is te combineren met mogelijk andere bonussen. In se wordt een deel van de bedrijfswinst onder de medewerkers verdeeld. Er moet met andere woorden voldoende financiële ruimte zijn om een dergelijke bonus uit te keren.

Individuele bonussen

Individuele bonussen, op te splitsen in warrants of loonbonussen, zijn schaarser dan hun collectieve tegenhangers. De gemiddelde bedragen van de individuele bonussen liggen wel iets hoger.

De warrant bleek vorig jaar de populairste onder de individuele bonussen. Warrants zijn op de beurs genoteerde aandelenopties die de houder het recht verlenen om tegen een vooraf bepaalde prijs aandelen aan te kopen. Gemiddeld bedrag van de warrant: 9.953 euro.

Andere vorm van individuele bonus is de loonbonus. Die is iets minder populair omdat hij onderhevig is aan RSZ-bijdragen en belastingen. Gevolg: een groot verschil tussen bruto en netto. Gemiddeld vertegenwoordigt de loonbonus een 3.443 euro.

Bonussen niet enkel geldelijk

Bonussen zijn echter maar één element binnen het verloningspakket van de werknemers. Zo speelt niet enkel het loonelement in de personeelsretentie. Andere mogelijke vormen van beloning zijn mobiliteitsopties, opleidingen, bijkomende uitdagingen binnen het bedrijf, flexibele werkuren, telewerken, loon inruilen voor vakantiedagen of omgekeerd, …

Bonusvalstrik

Uit het voorgaande blijkt dat, zowel in procenten als centen, er behoorlijk wat verschil tussen de verschillende bonusvormen zit. Voorts worden bonussen vaker toegekend aan bedienden dan aan arbeiders. Doorgaans zijn het bovendien voornamelijk grote(re) ondernemingen die een bonussysteem hanteren.

Duidelijk is dat de bonus ook een valstrik kan inhouden. Hij kan een kortstondige motivator zijn die door het personeel al snel als evident kan worden gepercipieerd, met een verwachtingspatroon dat in steeds stijgende lijn gaat. Bonustoekennig moet hoedanook een uitdagend karakter hebben. Bijgevolg dient rond het bonussysteem duidelijk en transparant worden gecommuniceerd (doelstellingen, bedrijfswinst, randvoorwaarden, …).

Geef je medewerkers een mooi cadeau met warrants

Beloon jij je medewerkers met een mooie bonus? Catherine Lagrou neemt je mee op sleeptouw door de wereld van warrants tijdens een webinar van Acerta.

Schrijf je gratis in.

Meer sectornieuws

Agenda