De Vlaamse economie vergroent, maar op een langzame wijze. Dat blijkt uit de Monitor Groene Economie die op een studiedag van het Departement Leefmilieu, Natuur en Energie van het Departement Kanselarij en Bestuur werd voorgesteld. De milieukwaliteit verbetert stelselmatig, maar om de langzame evolutie richting groene economie aan te zwengelen, moet een versnelling hoger worden geschakeld. Een geslaagde vergroening leidt tot een veerkrachtigere economie, nieuwe markten die ontstaan en een hoger welzijn.

Een vergroening van de economie veronderstelt in essentie een systeemverandering en dus niet louter een optimalisatie van het bestaande systeem. Er moet samenhangend ingezet worden op een vergroening van de drie bouwstenen van ons economisch systeem: de producten en diensten (wat we produceren en consumeren), de productie (hoe we produceren) en de consumptie (hoe we consumeren).

Bij verschillende productiviteitsindicatoren zijn een positieve evolutie en een ontkoppeling tussen de economische activiteit en de milieudruk waarneembaar. Zo wordt bijvoorbeeld per eenheid uitgestoten broeikasgassen de helft meer economische waarde gecreeërd. Toch scoren we niet goed tegenover een aantal referentielanden (onze buurlanden, Denemarken en Zweden). En blijft onze economie een grote druk op natuurlijk kapitaal leggen.

Milieucondities en milieugerelateerde risico’s hebben een impact op de gezondheid van de mens. De milieukwaliteit verbetert stelselmatig. We stellen een positieve trend vast over de afgelopen tien jaar. Maar hoewel de blootstelling aan vervuilende polluenten is afgenomen, blijkt de ziektelast door milieufactoren hoog.

Voor de indicatoren beleidsinstrumenten en opportuniteiten toont zich een gemengd beleid. Vlaanderen speelt zeker in op de opportuniteiten die een groene economie biedt. Dat zien we aan de stijgende tewerkstelling in cleantech-sectoren en het stijgende aandeel groene patenten. Vlaanderen heeft niettemin potentieel. De milieugerelateerde belastingen zijn sinds 1990 gestegen. Vergeleken met de referentielanden hebben een heel laag aandeel milieubelastingen. Er is nog potentieel om groene beleidsinstrumenten beter te benutten, heet het.