Innovatie: een strategische must (3)
In voorgaand artikel hielden we halt bij het spanningsveld dat bij innovatie ontstaat bij de overgang van "oud" naar "nieuw". Vanzelfsprekend is dat het topmanagement in de onderneming oog moet hebben voor dit duale karakter, dat eigen aan het innovatieproces is. Ondernemingen dienen derhalve een innovatiestrategie uit te bouwen die de competentieverhogende en competentievernietigende krachten in evenwicht houdt. Ieder bedrijf beheert zodoende een portfolio aan innovatie-activiteiten. Indien het bedrijf zijn innovatie-activiteiten wil analyseren en exact hun bijdrage tot de opbouw van zijn concurrentievoordeel wil kennen, kan men niet om een strategisch beheer van een projectenportfolio heen. Het belang van een evenwichtig innovatieportfolio vloeit rechtstreeks voort uit de veelheid aan doelen die wordt nagestreefd bij het ontwikkelen van innovatie-activiteiten. Drie types innovatieprojecten Naargelang van de doelstellingen van een onderbouwde innovatiestrategie kunnen in wezen drie types innovatieprojecten worden onderscheiden: . Afgeleide projecten verbeteren op korte termijn bestaande producten, diensten of processen. Deze incrementele verbeteringen helpen een concurrentiepositie te behouden of deze te verstevigen maar hebben doorgaans een beperkte impact op een lange termijn-groei. Ze ondersteunen bestaande competenties. . Platformprojecten ontwikkelen een nieuw en uitgebreider producten- en dienstengamma voortbouwend op combinaties van competenties in en buiten de onderneming. Ze streven naar een groei door het aanboren van nieuwe markt-productsegmenten. Platformprojecten helpen bij de ondersteuning van diversificatie. . Doorbraakprojecten wijzigen drastisch de kerncompetenties, structuren of werkwijzen in de waardeketen en leiden tot de ontwikkeling van nieuwe kernproducten en -processen. De strategische impact en de realisatietermijn van innovatie zullen derhalve, naargelang van de doelstelling, sterk verschillen. Een onderneming kan via innovatie een bijdrage leveren tot de marktpositie van bestaande producten en diensten. Dat kan bijvoorbeeld via de realisatie van nieuwe opties voor bestaande producten of van versies van producten met een toenemende functionaliteit. Vaak gaat het ook om verbeteringen van processen. Dergelijke projecten hebben hun toegevoegde waarde op korter termijn. De onderneming dient zich dan ook de vraag te stellen hoe zijn markt en de technologische onderbouwing van zijn producten en diensten op middellange termijn zullen evolueren. Deze denkoefening resulteert in platformprojecten en doorbraakprojecten waarbij zowel de tijdshorizon als de mate van nieuwheid zullen verschillen ten aanzien van de meer afgeleide vernieuwingen die betrekking hebben op bestaande producten en processen. Belangrijk aspect hierbij is het bepalen hoe de onderneming zijn technische competenties tijdig gaat afstemmen op de vereisten verbonden met zijn toekomstige product-marktcombinaties. Cruciaal is de tijdsdimensie voor ogen te houden. Wat start als een doorbraakproject, resulteert morgen en overmorgen in het definiëren van platformontwikkelingen die op hun beurt aanleiding zullen geven tot kleinere verbeteringen. Innovatieve bedrijven leggen zich met doorbraakinnovaties toe op nieuwe markten en het creëren van meer toegevoegde waarde. In hun portfolio valt het toenemend belang op van het vernieuwen van kerncompetenties en producten voor het uitbreiden of aanboren van nieuwe markten. Deze bedrijven kennen hun kerncompetenties en willen op basis van deze geïdentificeerde competenties één van de marktleiders zijn. Andere activiteiten worden gericht afgebouwd. (Bovenstaande reeks is gebaseerd op de reeks "Innoveren in KMO's" van Agoria/WTCM-CRIF. Meer info: 02/706.79.84).